The Smiths

Zomer ’82. De synthi-pop rukt op, muziek met bijbehorend kapsel. In Manchester sluiten zanger/tekstschrijver (Steven Patrick) Morrissey en gitarist/componist Johnny Marr een geheim verbond dat zij – zo onopvallend mogelijk – The Smiths dopen. Het eerherstel van de gitaar en de eenvoudige, goedgeschreven popsong. Er ontstaat een vruchtbare samenwerking, die een reeks van opvallende singles tot gevolg heeft: Handsome Devil, Hand In Glove, This Charming Man. Morrissey’s teksten kenmerken zich door introspectie en Weltschmerz, Marrs gitaar is altijd helder en melodisch. The Smiths treedt aanvankelijk op in bars en clubs in en om Manchester, maar bij het verschijnen van het debuutalbum “THE SMITHS” uit 1984 is de groep dit niveau ontstegen en geniet internationale bekendheid als veelbelovende nieuwe naam.

De groep raakt in een landelijk persschandaal verzeild, vanwege de vermeende pedofilie in een van hun songs. Morrissey wordt een omstreden publieke figuur, die een ‘air’ van mysterieuze (a)seksualiteit om zich heen creëert en geen blad voor de mond neemt. Zo krijgt hij opnieuw de hele Britse pers over zich heen als hij in ’84 de bomaanslag op premier Thatcher goedpraat.

Het eigen tekort en ongeluk, dat op het album “THE SMITHS” nog als een groot goed wordt gekoesterd, blijkt op het 2de album “‘MEAT IS MURDER” in meer levensvatbare teksten te zijn verpakt. Hij durft een verhalende tekst aan en schuwt ook niet om enige zelfspot aan het gerecht toe te voegen. Hij gaat ook steeds mooier zingen. Een reeks superieure singles, William, It Was Really Nothing, The Headmaster Ritual en Shakespeare’s Sister bevestigt dat. Op “‘MEAT IS MURDER'” bindt men, zoals de titel al aangeeft, openlijk de strijd aan met de vleesconsumptie. Het is een principiële band, die lange tijd weigert singles via het medium videoclip aan de man te brengen, hetgeen het succes van de groep extra cachet geeft.

Bij het verschijnen van het 3de album “THE QUEEN IS DEAD” krijgt cineast Derek Jarman de opdracht drie nummers van deze plaat van filmbeelden te voorzien. De groep zelf wil niet in deze clips verschijnen. Van Jarmans interpretatie van Panic wordt een tweede, iets toegankelijker versie gemaakt. De single betekent de eerste grote hit voor The Smiths in Engeland en ook de follow-up Ask doet het prima. In ’86 tekent de groep een contract met platengigant EMI, maar het lopende contract met Rough Trade eist nog twee albums op.

“THE WORLD WON’T LISTEN”, een collectie singles, 12 inches en b-kantjes, is de eerste van de twee. Bassist Andy Rourke verlaat in ’86 de groep en wordt vervangen door Craig Gannon, die bij de onverwachte terugkeer van Rourke een paar maanden de vijfde Smith wordt. Begin ’87 stapt Gannon alsnog op, waardoor The Smiths weer een kwartet wordt. De groep maakt in het najaar van ’86 een uitermate succesvolle Engelse tournee, maar verzuimt zich buiten de Britse grenzen te profileren. Augustus ’87 verlaat Johnny Marr na conflicten met Morrissey The Smiths. Een maand later wordt de groep zelfs volledig opgeheven. “LOUDER THAN BOMBS” is een speciaal voor de Amerikaanse markt gecompileerde dubbelelpee. “‘STRANGEWAYS, HERE WE COME'” is de laatste studioplaat van de groep, een alleszins waardig slotakkoord. “‘RANK'” is een postuum verschenen live-album. Morrissey stort zich op een solocarrière, bijgestaan door gitarist Vini Reilly (ex-Durutti Column) en producer/songschrijver Stephen Street.

Johnny Marr werkt samen met o.a. The Pretenders, Bryan Ferry, Talking Heads, Kirsty MacColl, New Order’s Bernard Albrecht en vanaf januari ’89 met The The. Andy Rourke en Mike Joyce duiken op achter Sinéad O’Connor en later met The Adult Net. Craig Gannon speelt ook bij The Adult Net en met zijn eigen groep The Family Way. “‘VIVA HATE'” is Morrissey’s eerste solo-album en voldoet aan de hooggespannen verwachtingen. Later krijgt hij mot met Stephen Street, die de rechter in de arm neemt om de release van de single Interesting Drug tegen te houden ‘omdat hij nog geld tegoed heeft’.